Open Business model digital to physical

Αναλύοντας ένα ανοικτό επιχειρηματικό μοντέλο που συνδέει τον ψηφιακό με τον φυσικό κόσμο.

Η διεπαφή μεταξύ δύο οικοσυστημάτων, δημιουργεί ένα δύσκολο αλλά πολύ γόνιμο σύστημα, σκεφτείτε το θαλάσσιο οικοσύστημα και το χερσαίο όπου πιθανός να έχουμε και την εκβολή κάποιου ποταμού. Το οικοσύστημα που δημιουργείται είναι εξαιρετικά ενδιαφέρον λόγο της βιοποικιλότητας αλλά και των ακραίων τιμών που μπορεί να έχουν κάποιοι δείκτες.

Open_Bus_D2P

Ανοικτά επιχειρηματικά μοντέλα case study για συστήματα μεταφοράς ψηφιακά έργα σε υλική μορφή.

Όπως στην φύση έτσι και την τέχνη του επιχειρείν η δημιουργία λύσεων που θα μπορούσε να φέρει σε επαφή τους δημιουργούς ενός άυλου έργου με τους παραγωγούς και τους καταναλωτές, παρουσιάζουν εξαιρετικό ενδιαφέρον.

  1. Γιατί αφορά μια μεγάλη μερίδα δημιουργών creative industry
  2. Γιατί τα μοντέλα που βασίζονται στην συν-δημιουργία είναι το μέλλον
  3. Γιατί ο κατανεμημένος τρόπος παραγωγής δημιουργεί αλυσίδες αξίας που οι επωφελούμενοι είναι πολλοί.
  4. Τέλος οι μικρές παραγωγές μόνο για να εξυπηρετήσουν την ζήτηση που υπάρχει την δεδομένη στιγμή μας παρέχει μια φιλικότερη προσέγγιση προς στο περιβάλλον, γιατί δεν σπαταλάμε πόρους και υλικά, που θα έπρεπε να τα αποθηκεύσουμε για να τα χρησιμοποιήσουμε όταν κάποιος τα ζητήσει.

Ξεκινώντας να μιλήσουμε για επιχειρηματικά μοντέλα ανοικτού τύπου. Η βασική διαφορά και το συγκριτικό πλεονέκτημα τους είναι η ευελιξία που παρέχουν τόσο στους δημιουργούς τόσο για την χρήση όσο και στην επαναχρησιμοποίηση του έργου ή μέρους αυτού για δημιουργία νέου έργου, δημιουργώντας αλυσίδες αξίας όπου η αξία διανέμετε στους συμμετέχοντες μετά την παραγωγή της. Πρακτικά μιλάμε για δίκτυα συν-δημιουργίας όπου κάποια πράγματα παρέχονται χωρίς χρέωση δίνοντας χώρο για να δημιουργηθεί η κατάλληλη μάζα και ωρίμανση «προϊόντων – υπηρεσιών» που θα έχουν μια αξία και θα μπορούν να λαμβάνουν οι συμμετέχοντες που συνέβαλαν την παραγωγή της είτε άμεσα είτε έμμεσα.

Και αν όλα αυτά είναι αρκετά θεωρητικά, σας γίνουμε λίγο πιο κατανοητοί και απλοί μέσα από παραδείγματα.

Μερικά βασικά χαρακτηριστικά που κινητοποιούν τους ανθρώπους για να γίνουν συν δημιουργοί και να κερδίσουν από την παρεχόμενη αξία είναι:

  • Προσβασιμότητα
  • Συμμετοχηκότητα
  • Καινοτομικότητα
  • Φήμη

Business Model Digital to Physical

Σε αυτή την κατηγορία ανοικτών μοντέλων είναι λύσεις προϊόντων και υπηρεσιών είναι που μετατρέπουν ένα ψηφιακό πόνημα σε υλικό έργο.
Εδώ η τεχνολογία μας παρέχει εξαιρετικά ενδιαφέροντα πράγματα, μέσο της ανάπτυξης ψηφιακών σχεδίων, και τις υλοποιήσεις τους σε μηχανές CAM, CNC, 3D Printing. Αν μέχρι σήμερα μια εταιρία έπρεπε να έχει κάποιον σχεδιαστή που θα δημιουργούσε το σχέδιο (π.χ. μια καρέκλα) ένα εργοστάσιο κατασκευής ένα χώρο αποθήκευσης πρώτων υλών αλλά και τελικών προϊόντων, τέλος ένα δίκτυο διανομής για να μεταφερθούν τα προϊόντα σε συνδεδεμένα σημεία πωλήσεις για να μπορεί να τα αγοράσει ο καταναλωτής.
Ας το δούμε το ίδιο παράδειγμα μέσα από μια υπηρεσία peer2peer όπως τo OpenDesk πρόκειται για μια πλατφόρμα που φέρνει σε επαφή σχεδιαστές, παραγωγούς κατασκευαστές επίπλων και καταναλωτές.

Στην συγκεκριμένη περίπτωση έχουμε ένα marketplace που έχει τρεις βασικούς συμμετέχοντες (stakeholders) η ανάπτυξη τέτοιων υπηρεσιών είναι από τις πιο δύσκολες περιπτώσεις μια που θα πρέπει να έχεις όλους τους εμπλεκόμενους εκεί για να έχει νόημα μια τέτοια προσπάθεια. Βέβαια ξεκινάς από τους δημιουργούς που θέλουν να παράγουν νέα σχέδια όπου με γνώμονα την λειτουργικότητα και την χρηστικότητα δημιουργούν νέα έπιπλα κάτω από άδειες Creative Commons έτσι ώστε να μπορεί κάποιος να προσθέσει να μεταποιήσει ή να επεκτείνει την λειτουργικότητα ανάλογα με την ανάγκη του, με προϋπόθεση ότι θα υπάρχει αναφορά στο αρχικό σχέδιο και τον δημιουργό και αν η χρήση δεν έχει εμπορική εκμετάλλευση ο δημιουργός δεν αξιώνει χρηματική απολαβή. Η ύπαρξη διαφορετικών αδειών χρήση παρέχει την ευελιξία στον δημιουργό να προστατεύσει το έργο του δίνοντάς ζωτικό χώρο για ανάπτυξη και νέων πραγμάτων.

Αρά ο νέος σχεδιαστής έχει τον χώρο για να παρουσίαση την δουλεία του και να δώσει την αφορμή για να εμπλακούν και άλλη την διαδικασία υλοποίησης και διανομής. Έτσι το κανάλι αυτό (OpenDesk) δίνει την δυνατότητα να δημιουργηθούν φυσικά προϊόντα από ψηφιακά έργα όπου ο κόσμος θα αναδείξει τα ποιο λειτουργικά και χρηστικά, με την επιλογή τους. Άρα ο καλλιτέχνης εκπληρώνει και τις τέσσερις αξίες Προσβασιμότητα, Συμμετοχηκότητα, Καινοτομία και Φήμη. Η δεύτερη ομάδα είναι αυτή των μικρών παραγωγών (Makerts) δημιουργική άνθρωποι που θέλουν να κάνουν πράγματα με τα χέρια τους, λόγο των αδειών χρήσεις μπορούν να κατεβάσουν και να υλοποιήσουν τα ψηφιακά σχέδια ενός σχεδιαστή οποίος μπορεί να είναι πολύ μακριά, επίσης μπουν να τα τροποποιήσουν για να καλύψουν μια συγκεκριμένη ανάγκη. Εδώ οι κατασκευαστές συμμετέχουν και αυτοί με την σειρά τους τις τέσσερεις αξίες προσβασιμότητα καινοτομία, συμμετοχηκότητα, και πάντα η εμπιστοσύνη είναι η πεμπτουσία της όποιας ανθρώπινης συναλλαγής. Τέλος ο καταναλωτής μπορεί να προμηθευτεί το προϊόν από τον πλησιέστερο κατασκευαστή, κερδίζοντας από την μη ύπαρξη ενδιάμεσων, πρόσβαση σε προϊόντα με μια φρέσκια ματιά, που είναι φιλικά στο περιβάλλον μια που κατασκευάζονται μόνο αν κάποιος τα χρειάζεται και τέλος το περιβαλλοντικό αποτύπωμα τους είναι μικρότερο μια που δεν παράγετε CO2 για την μεταφορά και αποθήκευση τους μέχρι να βρεθεί αγοραστής.

valuePropostions_Opendesk2

Πρακτικά δίνει την δυνατότητα στους σχεδιαστές να έρθουν σε άμεση επαφή με τους τελικούς καταναλωτές, στους DIY να επωφεληθούν από την δυνατότητα να υλοποιήσουν τα σχέδια των επίπλων, στους μικρούς παραγωγούς να παρέχουν μια σειρά από προϊόντα και υπηρεσίες στους πελάτες τους κάνοντας όλοι την διαδικασία πιο χρηστική αλλά και αποτελεσματική για τους συμμετέχοντες σε αυτή. Όπως το IKEA μείωσε το κόστος για τα έπιπλα μια που την συναρμολόγηση και την μεταφορά από το κατάστημα στο χώρου του πελάτη την κάνουν οι ίδιου οι καταναλωτές. Στην λύση του OpenDesk έχουμε ένα μοντέλο ακόμα πιο ενδιαφέρον μια που η υλοποίηση γίνεται on demand κοντά στο τόπο του καταναλωτή. Ενώ στην αλυσίδα αξίας είναι περισσότεροι οι επωφελούμενοι σε σχέση με το IKEA. Τόσο για τον καταναλωτής για την καλύτερη τιμή, όσο για τον μικρό παραγωγό για την πελατεία που δημιουργεί, αλλά και τον σχεδιαστή για την δυνατότητα να έρθει σε άμεση επαφή με τους πελάτες χωρίς κάποιον ενδιάμεσο.

OpenDesk_BM_gr

Το οικονομικό μοντέλο είναι πολύ απλό καθαρό και διάφανο.

  1. Ο Κατασκευαστής ορίζει το κόστος, δεν έχει κάποιο κόστος για να μπει στη πλατφόρμα, μπορεί να γίνει μέλος μια κοινότητας από makers στο FabHub.io και να κερδίσει από τα οφέλη που δημιουργούν οι κοινότητες, όπως συνεργασίες μεταφορά τεχνογνωσίας και άλλα.
  2. 8% της αξία θα πάρει στο σχεδιαστή
  3. 12% της αξίας στην πλατφόρμα για συντήρηση και ανάπτυξη, marketing κλπ

Έστω ότι ο κατασκευαστής θέλει 1000 ευρώ για τα υλικά και την δουλεία του.
Τότε η αξία του τελικού προϊόντος θα είναι :
Κατασκευαστής 1000, Σχεδιαστής 80, OpenDesk 120, ΦΠΑ ανάλογα με την χώρα κατασκευής Ελλάδα 24% 280,8 Αρά τελική τιμή 1480,80 ευρώ στην Ελλάδα.
Αν ο σχεδιαστής αποφασίσει να χρεώνει για το κατέβασμα των σχεδίων του τότε η πλατφόρμα παίρνει προμήθεια 5%

Network-of-makers

Κάποιες σκέψεις για το τέλος

Στην Ελλάδα που δεν ξέρει προς τα που να πάει αυτό που πρέπει να κάνουμε είναι να δώσουμε ιδέες και να αναδείξουμε καλές πρακτικές που θα μπορούσαν να δημιουργήσουν αξία.Η εξοικείωση με επιχειρηματικά εργαλεία όπως το Business Model Canvas, αλλά και οι ανάλυση μοντέλων μπορεί να είναι ένας από τους πυλώνες που θα πρέπει να λειτουργήσουμε.

  • Τα επιχειρηματικά μοντέλα δεν έχουν πατέντες είναι ανοικτά και προσβάσιμα (Μην φοβάστε ότι θα σας κλέψουν το μοντέλο).
  • Τα επιχειρηματικά μοντέλα ανοικτού τύπου μπορεί να γίνουν η αιχμή του δόρατος για την παραγωγή αξίας συνεργατικά.
  • Αν η καινοτομία του IKEA ήταν στο να αφαιρέσει κόστος μεταφοράς, συναρμολόγησης και διανομής, το μοντέλου του Open Desk είναι πολύ πιο λειτουργικό και βιώσιμο, βέβαια αν δεν καταφέρει να ξεπεράσει το κρίσιμο σημείο η βιωσιμότητα δεν είναι διασφαλισμένη . Αυτό είναι και η ομορφιά αλλά και ιδιαιτερότητα που έχει το επιχειρώ.

Επιχειρώ σημαίνει ρισκάρω και για να ελέγξω το ρίσκο πρέπει να μετράω τι κάνω για να μάθω όπου  μέσα από αυτή την διαδικασία,θα βελτιώσω το τρόπο που παράγω την αξία. Μόνο μέσα από την τεκμηριωμένη μάθηση και την γρήγορη προσαρμογή σε ένα εξωτερικό περιβάλλον που συνεχώς αλλάζει,θα μπορέσει να γίνει το κλειδί για την δημιουργία βιώσιμης επιχειρηματικότητας.

 

 

 

 

 

Ζώντας ένα θέατρο παραλόγου

 

Ionesco

«Το να σκέφτεσαι αντίθετα από τη εποχή σου είναι ηρωισμός. Αλλά το να το λες είναι τρέλα.»

Με αυτά τα λόγια του Ιονέσκο θα ήθελα να περιγράψω την πολιτική πραγματικότητα που βιώνουμε. Τώρα που όλοι βρίζουν τον Βαρουφάκη για την διαπραγμάτευση, που ενώ το αξιακό πλαίσιο που έβαλε ήταν σωστό, δεν είχε την ενσυναίσθηση, για να γυρίσει γρήγορα τα πράγματα. Όταν έχουμε σκοπό να εφαρμόσουμε κάτι που δεν υπάρχει πρέπει να μειώσουμε το ρίσκο, δουλεύουμε  μικρά κομμάτια για να έχουμε μετρήσιμες παραμέτρους  και διαρκώς επαναπροσδιορίσουμε τις υποθέσεις για να βρούμε την βέλτιστη λύση που θα παράγει το ζητούμενο αποτέλεσμα.  Στο χώρο των startup η μεθοδολογία υλοποίησης λέγεται Agile.

Αν δούμε το πρόβλημα μακροσκοπικά, η χώρα  δεν παράγει προϊόντα ή υπηρεσίες που να έχουν εξωστρεφή προσανατολισμό άρα δεν δημιουργήσουμε αξία που θα μπορέσεις να αυξήσει το ΑΕΠ της.

Και πώς μπορεί αυτό να γίνει;

Δημιουργώντας αξία μέσα από καινοτόμα πράγματα. Για να κάνεις εφικτό το ανέφικτο  αυτό που χρειαζόσαστε είναι:

  • δημιουργική σκέψη (Thinking outside the box),
  • επιχειρηματική κουλτούρα,
  • μεθοδολογικά εργαλεία για ανάπτυξη της,
  • κατανόηση των μοτίβων που υπάρχουν στα επιχειρηματικά μοντέλα
  • εφαρμογή τους σε όλους τους κλάδους της οικονομίας

Ποιο είναι το πρόβλημα της εξουσίας;

Προσπαθεί να λύσει τα προβλήματα από τα πάνω προς τα κάτω.

πρόβλημα_λύση

Η αριστερά μπορεί να φέρει τα πάνω κάτω.

προβλημα_λύση(Β)

Από το πρόβλημα παράγουμε πολλές νέες καινοτόμες επιχειρήσεις μέσω καλών πρακτικών και μετριότητας την  αποτελεσματικότητα, δημιουργούνται καλά βιώσιμα παραδείγματα αλλά και ενσωματώνουμε γνώση, που θα παράγει μια επιχειρηματική κουλτούρα. (Startup Nation). Που θα ξαναφέρει πίσω την αξιοπρέπεια στους ανθρώπους, αλλά και νέες θέσεις εργασίας. Δημιουργώντας δίκτυα συνεργατικής καινοτομίας. (Living Labs)

Πως γίνεται;

Λόγο της κρισιμότητας της κατάστασης τώρα πια είμαστε στο και πέντε με μια χώρα που έχει χρεοκοπήσει, δεν υπάρχει χρόνος για φαγωμάρα και ιδεοληψίες, όλοι μπορούν να βοηθήσουν.

Βρίσκουμε ανθρώπους που μπορούν να δουλέψουν το Design Thinking framework, την μεθοδολογία του Lean Statup, μαθαίνουμε τους ανθρώπους να δουλεύουν με Agile τρόπο εργασίας. Βρίσουμε ακαδημαϊκούς, ερευνητές που έχουν δουλέψει πάνω στα μοτίβα των επιχειρηματικών μοντέλων. μεταφράζονται στα Ελληνικά όλα τα βιβλία για business model innovation, γίνονται case study όλα τα καλά παραδείγματα από τις αντίστοιχες σχολές.

  1. Δημιουργούμε βιωματικά εργαστήρια για να γίνει διάχυση της γνώσης σε όλοι την Ελλάδα σε χώρους ανοικτούς προσβάσιμους που θα είναι τα σημεία αναφοράς, αλλά και ο χώρος εργασίας για μικρές ομάδες έργου. Δημιουργώντας δίκτυα μεταφορά τεχνογνωσίας, για δημιουργία νέων εφαρμοσμένων καινοτόμων λύσεων. Που θα περνάνε από τα τρία στάδια ανάπτυξης επιχειρηματικά βιώσιμων λύσεων (στάδιο πρόβλημα – λύση, στάδιο προϊόν – αγορά, στάδιο κλιμάκωσης επιχείρησης).
  2. Βρίσκουμε τις 10 πιο γρήγορα αναπτυσσόμενες εταιρίες ανά πόλη, και περνάμε από αντίστοιχο εργαστήριο για τις μεθοδολογίες και μοντέλα τους ιδιοκτήτες τους δείχνοντας τους τον τρόπο να δημιουργήσουν ένα επιχειρηματικό οικοσύστημα (Product system innovation) τα δίκτυα αυτά ενώνονται σε επίπεδο νομού, περιφέρειας. Δημιουργώντας δράσεις αλληλεπίδρασης μεταξύ τους.
  3. Με βάση τις ανάγκες των δικτύων σχεδιάζονται δράσης μέσω ΕΣΠΑ έτσι ώστε η αποτελεσματικότητα των δράσεων να έχει πραγματικό κέρδος για τους επωφελούμενους.
  4. Τέλος για να βελτιστοποιήσουμε την μόχλευση θα μπορούσαμε να διασυνδέσουμε τα δίκτυα με άλλα αντίστοιχα στο εξωτερικό.

Ένα παράδειγμα, γιατί καλά τα θεωρητικά δεδομένα αλλά στην πράξη τι;

Σχετικά με τον πρωτογενή τομέα υπάρχει ανάγκη για να ενσωματώσουμε περισσότερη αξία στα προϊόντα που παράγουμε, ένα βασικό ζητούμενο για την αξία ενός προϊόντος είναι η ιχνηλασιμότητα, πιθανός αντί ο τσοπάνος να βόσκει τα πρόβατα στα στέρφα λιβάδια για να παράγει γάλα, γιαούρτι, τυρί και κρέας, θα μπορούσε να δημιουργήσει ένα θερμοκήπιο που θα έχεις υδροκαλλιέργεια τύρφης, που επειδή είναι σε ελεγχόμενο περιβάλλον μπορεί να πιστοποιηθεί ως βιολογική καλλιέργεια, άρα το ζώο τρέφετε με βιολογική τροφή και αυτό με την σειρά του παράγει αντίστοιχα βιολογικά προϊόντα όπως κρέας κλπ αλλά και δέρμα που θα μπορούσε να το προπωλήσει ως «βιολογικό δέρμα» για παραγωγή  γυναικείων ειδών μόδας. Μέσα από τα τοπικά δίκτυα επιχειρηματικότητας (innovation districts) μπορούν να ενοποιηθούν ο ιστορικός, λαογραφικός, γαστρονομικός πολιτισμός μια περιοχής για να δημιουργήσει ένα αφήγημα για τον τόπο βελτιστοποιώντας τις επιχειρηματικές δραστηριότητες του τόπου σε αρμονία με το περιβάλλον.

Οσκαρ_ΟυαιλντΜπορούν να γίνουν πολλά και δημιουργικά πράγματα με μια λογική από τα κάτω προς τα επάνω. Γιατί οι άνθρωποι του κάθε τόπου θα δώσουν τι λύση για τους εαυτούς τους, αυτό που χρειάζεται είναι να γνωρίζουν μεθοδολογίες ανάπτυξης για να το πραγματοποιήσουν αποτελεσματικότερα. Άρα το δικαίωμα στην εργασία και την δημιουργικότητα μπορεί και πρέπει να είναι ο μοχλός για την ανάπτυξη.

Και τελικά η πρόκληση να παράγεις αξίες που οι άνθρωποι θα είναι πάνω από τους αριθμούς σε ένα πλαίσιο νεοφιλελεύθερων κανόνων ύφεσης ίσος να είναι εξαιρετική πρόκληση.

Κλείνοντας θα πρέπει να θυμίσω ότι όλοι θα πρέπει να βάλουμε πλάτη με όποιο τρόπο μπορούμε, και κατά την κρίση μου,τα δύο κυριότερα πράγματα είναι η ενοποιημένη διαχείριση των δικτύων αλληλεγγύης γιατί το μνημόνιο θα φτωχοποιήσει ακόμα περισσότερο τους ανθρώπους, και το δεύτερο βασικότερο πράγμα είναι η ανάπτυξη επιχειρηματικότητας. Άρα ανθρώπινη αλληλεγγύη, ανάπτυξη ζωνών καινοτομίας (innovation districts), επιχειρηματική βιωσιμότητα, θα παράγει ανάπτυξη του κάθε τόπου ως μέσο για το λιτό και όχι φτωχό βίο των ανθρώπων.

Σας χαιρετάω με μια ατάκα από τον Ρινόκερο θεατρικό έργο του Ιονέσκο που λέει:

«Αλίμονο σ’ αυτόν που προσπαθεί να διατηρήσει την αυθεντικότητά του. Ας είναι. Θα υπερασπιστώ την ύπαρξή μου κόντρα σε ολόκληρο τον κόσμο! Είμαι ο τελευταίος άνθρωπος και θα μείνω έτσι ως το τέλος! Δεν παραδίνομαι!»

 

 

Aπο τον διαφωτισμό στην συνεργατική οικονομία

man checking his phoneΜε αφορμή την πόλωση που δημιουργεί το δημοψήφισμα, στις 5/7 οι περισσότερες αναλύσεις προσπαθούν να προβλέψουν την έκβαση των πραγμάτων με τα εργαλεία ανάλυσης του 18 αιώνα. Ούτε η καμπύλη της ζήτησης, ούτε η καμπύλη της προσφοράς μπορούν να απαντήσουν στο πρόβλημα, γιατί η πραγματικότητα έχει προχωρήσει σε κάτι που ούτε ο Κέϋνς  ούτε ο Μάρξ μπορούσαν να εξετάσουν μια που δεν υπήρχε αντίστοιχο δεδομένο. Τα ομότιμα μοντέλα (peer2peer)  παραγωγή αξίας, που βασίζεται στην διττή ιδιότητα όπου ο καταναλωτής μπορεί να είναι ταυτόχρονα και παραγωγός της αξίας.

Η αποδιάρθρωση των εργασιακών σχέσεων, και η σύνθλιψη της μισθωτής εργασίας, λόγο τις κρίσης του 2007 επέφερε ένα τεράστιο ρήγμα στο κοινωνικό κεφάλαιο του πρώτου κόσμου, επικαιροποιώντας την ανεπάρκεια του συστήματος να δημιουργήσει μια ισορροπία. Από την άλλη η ανάπτυξη της τεχνολογίας του Internet, των κινητών και του Internet of things επιτάχυνε την ωρίμανση  μιας νέας αξιακής αντίληψης για το «ευ ζην». Θα μπορούσα να συνοψίσω την αλλαγή σε δύο θεμελιακούς παράγοντες.

Νομίζω ότι αυτοί είναι:

  • Tο πρώτο στοιχείο μιας θεμελιακής διαφορετικής προσέγγισης είναι η ομότιμη παραγωγή.
  • Το δεύτερο στοιχείο που  κατά την γνώμη μου ένα ουσιαστικό αφορά την εγγενή αδυναμία του Καπιταλισμού, όπου λόγο της συσσώρευσης, πρακτικά γεννάει την κρίση του, και εδράζει στο γεγονός ότι η ιδιοκτησία είναι η θεμελιακή αξία του, αλλά μέσα από τον νέο τρόπο παραγωγής μεταβάλετε σε δευτερεύουσα ιδιότητα.

Τα ομότιμα δίκτυα αλλά και γενικότερα η συνεργατική οικονομία μέσα από την χρήση ανενεργών πόρων και στην ενσωμάτωση τους στην παραγωγική διαδικασία μεταβάλει την αξιακή αντίληψη της ιδιοκτησίας σε προστιθέμενη αξία που δημιουργείτε από την αξία της προσφερόμενης υπηρεσία,  βλέπουμε ότι τα αγαθά να γίνονται υπηρεσίες. Το είδαμε να συμβαίνει στο χώρο της τεχνολογίας με τα επιχειρηματικά μοντέλα του open source και open innovation, που λόγο της εύκολης και γρήγορης κλιμάκωσης, μπορούν να δημιουργούν βιώσιμες λύσεις.

Επειδή η τεχνολογία λειτουργεί ως μοχλός ανάπτυξης των κλάδων της οικονομίας βλέπουμε αυτά τα μοντέλα να επεκτείνονται σε όλες τις οικονομικές δραστηριότητες της κοινωνίας στην (μεταφορές, εκπαίδευση, τουρισμός, εστίαση, χρηματοοικονομικό σύστημα, υπηρεσίες, αγροτική παραγωγή,  βιομηχανία).

Στην Ευρωπαϊκή ένωση από τις αρχές τις δεκαετίας του 2000 έχουν αναπτυχθεί πολιτικές για την εδαφική της συνοχή (European Towns and Territorial Cooperation)  όπου αναδείχθηκαν λύσεις αξιοποίηση των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών της κάθε περιοχής μέσα από εταιρίες διαχείρισης  επέκτασης και επικοινωνίας της τοπικής γνώσης (DMC) προσπαθώντας να ενσωματώσουν ένα αφήγημα για την οικονομική ανάπτυξη μιας περιοχής.  Η ανάλυση και εξειδίκευση αυτών των πολιτικών ενσωμάτωσε την ανάπτυξη εφαρμοσμένης καινοτομίας σε τοπική κλίμακα (Innovation district)  μια θεμελιώδη πρόκληση για τις τοπικές κοινωνίες που πέρα από τις λογικές ανάπτυξης νέων προϊόντων και υπηρεσιών παγκόσμιας απήχησης, συμβαίνει μέσα από μια μόχλευση (diversity)  που τελικά παράγονται πραγματικά χρηστικά και καινοτόμα πράγματά ενώ  παράλληλα, δημιουργούνται αλυσίδες μικρο αξίας προς όφελος όλης της τοπικής κοινωνίας.

Και για να μιλήσω ως επιχειρηματίας, δηλαδή άνθρωπος πους ρισκάρει για την παραγωγή διανομή και σύλληψη στης αξίας. Η επικούρια ευδαιμονία θα μπορούσε να ανάλυση στο customer journey για να δημιουργήσουμε  προϊόντα και υπηρεσίες που θα λύνουν πραγματικά  προβλήματα.  Η μαιευτική μέθοδος του Σωκράτη να απάντησει στο customer discovery.

Όταν υπάρχει μια πόλωση και τίθενται ζητήματα που πρέπει να απαντήσεις με ένα ναι ή όχι ο μόνος ασφαλής μπούσουλας πέρα από την προπαγάνδα των μεν και των δε, είναι να βασιστείς στο αξιακό σύστημα που έχεις, για να επιλέξεις. Με το που προκηρύχθηκε το δημοψηφίσματα αμέσως  ένιωσα την ανάγκη να πάρω θέσει, με γνώμονα την αντίληψη που έχω για τα πράγματα. Και καθώς περνούσαν οι μέρες έβλεπα πολλούς φίλους συνοδοιπόρους συνεργάτες να τάσσονται με την πλευρά της συντηρήσεις, άνθρωποι που εκτιμάω αγαπάω και σέβομαι, ενεργά μέλη της συνεργατικής κοινωνίας, με έκανε να αναρωτηθώ αν η σοφία των πολλών, μπορεί να είναι καλύτερη από την ταπεινή μου άποψη.

Ξανά ζύγισα τα πράγματα και ξέρω πως ότι ούτε το λόμπι της δραχμής ούτε ο οποιοσδήποτε Σόρος μπορεί να τα αναστρέψει  αυτό που συμβαίνει γιατί το αξιακό σύστημα που πρεσβεύει πεθαίνει. Η αξία που προσδοκά δεν υπάρχει στα υλικά πράγματα, αλλά στους ανθρώπους του τόπου. Ξέρω ότι αύριο όποια και αν είναι η ετυμηγορία των πολλών, όλοι μαζί  συντεταγμένα θα προχωρήσουμε και ας πιστέψαμε ότι μας χωρίζουν πράγματα. Γιατί τελικά αυτά που μας ενώνουν είναι πολλά περισσότερα από αυτά που μας χωρίζουν.

Αγαπητοί φίλοι δεν είμαστε στο τέλος της μεταπολίτευσης αλλά στο λυκόφως ενός νέου κοινωνικοοικονομικού συστήματος. Κάτι αντίστοιχο του διαφωτισμού οπού από την φεουδαρχία περάσαμε στον καπιταλισμό.

Αναζητώντας την ανθρώπινη ευδαιμονία ως η ισορροπία μεταξύ του ανθρώπου και της φύσης, που  θα υπερτερεί της ευημερίας των αριθμητικών μεγεθών, παραμένοντας το χρήμα ως μέσο και όχι ως αυτοσκοπός.

Για όλους αυτούς του φιλοσοφικούς και πολιτικούς λόγους αποφάσισα να ταχθώ υπέρ του όχι.

Update 01. Το κείμενο αυτό το έγραψα πριν την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων, αλλά κάτι η δυσλεξία μου, κάτι η συνήθεια να πηγαίνω για ούζο μετά την ψηφοφορία, άργησα να το αναρτήσω.  Κλείνοντας θα ήθελα να επισημάνω στους κυβερνώντες να έχουν ενσυναίσθηση για το τι  θέλουν να πετύχουν και να μην τυφλωθούν από την νωπή και καθαρή εντολή του κόσμου.  Όποια και αν είναι η κατάληξη της διαπραγμάτευσης είτε μέσα στο ευρώ είτε έξω από αυτό, είτε έχουμε ταχτική χρεοκοπία είτε άτακτη, είτε πάμε για την Ευρώπη των κοινωνιών όπου οι άνθρωποι και η αξιοπρέπεια θα είναι πάνω από τους αριθμούς. Υπάρχουν μέτρα σχεδόν 9 δις για τους επόμενους έξη μήνες και πολλές διαρθρωτικές αλλαγές. Να θυμούνται ότι η αριστεία είναι τρόπος ζωής και όχι μια πράξη, και θα πρέπει να υπάρξει αξιολόγηση για τους πάντες, με τρόπο διαφανή και αδιάβλητο.

Το κείμενο αυτό το έγραψα για τους ανθρώπους που δεν με γνωρίζουν προσωπικά και έχουν μια φιλελεύθερη άποψη για την επιχειρηματικότητα,για να τους πω, ότι υπάρχει μια άλλη πιο ουμανιστική αντίληψη για την ανάπτυξη της. Όπου όταν αλλάζει το πλαίσιο λειτουργίας των ανθρώπινων σχέσεων μπορεί να δημιουργούμε κοινωνική ανάπτυξη που οι άνθρωποι θα βγάζουν το καλό τους εαυτό, όχι με μια μηχανιστική αντίληψη μιας κοινωνίας υπερανθρώπων αλλά με μια επικούρεια οπτική.

Παραμένοντας σε εγρηγορση και κάνοντας πολιτική στην πράξη, έξω από τους κομματικούς μηχανισμούς,η συνεργατική λογική είναι η απάντηση στο μετά τον καπιταλισμό τι;

Αντιμετωπίζοντας την πραγματικότητα βαθύτατα πολιτικά.

Γιατί οι startupper θα πρέπει να ψηφίσουν όχι στο δημοψήφισμα τις 5/7/15

Golden-CircleΗ νεοφυής επιχειρηματικότητα είναι ένα κίνημα ανθρώπων που θέλουν να δημιουργήσουν προϊόντα και υπηρεσίες που θα απαντούν σε μια πραγματική ανάγκη της κοινωνίας, δημιουργώντας διανέμοντας και συλλαμβάνοντας την αξία που παράγουν. Για να δημιουργήσεις κάτι που έχει πραγματικό νόημα, θα πρέπει να

  • Απαντήσεις στο γιατί (Why) το κάνεις. Το προϊόν / υπηρεσία θα πρέπει να απαντάει στο συναισθηματικό αξιακό κόσμο του καταναλωτή του προϊόντος / υπηρεσίας.
  • Το επόμενο είναι το πώς το κάνεις αυτό (How). Αυτό απαντάει στο κοινωνικό αξιακό κόσμο του καταναλωτή.
  • Και τέλος το προϊόν /υπηρεσία απαντάει στο τι είναι αυτό (What), και αφορά τις λειτουργικές ανάγκες που θέλει να καλύψει όπως ασφάλεια, ταχύτητα, λειτουργικότητα, οικονομία.

Τα προϊόντα ή υπηρεσίες που κάνουν την διαφορά απαντάνε στις ανάγκες των χρηστών τους με αυτή την σειρά.

Η όποια κοινωνική πρωτοπορία αφουγκράζεται την ανάγκη της κοινωνίας και με όχημα το γιατί (why) κάνει εφικτό το «νέο» μέσο της εφαρμοσμένες καινοτομίας – δημιουργικότητας  παρέχοντας ένα νέο προϊόν!

Ας δούμε τι είναι αυτό που κάνει τον ήρωα να διαφέρει από ένα κοινό θνητό. Το συναισθηματικό αξιακό κίνητρο που κάνει τους ανθρώπους να κάνουν πράγματα ακατόρθωτα.

Έτσι ο Τσόρτσιλ θα πει ότι οι ήρωες πολεμάνε σαν Έλληνες, μιλώντας για το Ελληνικό αντάρτικο, το οχυρό ρούπελ δεν παραδίδεται ενώ η Ελλάδα έχει συνθηκολογήσει, ο Κολοκοτρώνης νικάει τον στρατό του Δράμαλη στα Δερβενάκια, και ο Λεωνίδα λέει ότι θα πολεμήσει στον ίσκιο που θα του δημιουργούν τα βέλη από της στρατιάς του Ξέρξη.

Το κίνημα των Startupers είναι μια κοινότητα ανθρώπων που δεν θέλουν το παλιό διεφθαρμένο και κρατικοδίαιτο επιχειρηματικό μοντέλο παραγωγής αξίας που στην Ελλάδα ανδρώθηκε και μεγαλούργησε για να μας έφερε στην κατάσταση που είμαστε σήμερα  και εκφράστηκες μέσα από τα κόμματα που μας διακυβέρνησαν από την μεταπολίτευση μέχρι σήμερα. Και επειδή τυγχάνει να είμαι κομμάτι αυτού του κινήματος, δεν έχω συναντήσει πάνω από 10 άτομα που έχουν τελειώσει το κολέγιο Αθηνών και του Μωραϊτη, προς απάντηση αυτών που νομίζουν ότι το κίνημα των startuppers δεν είναι τίποτα  άλλο πάρα μιας ελίτ της Ελληνικής μπουρζουαζίας.

Προσπαθούν να δημιουργήσουν νέα προϊόντα που θα απευθύνονται στην παγκόσμια αγορά, δημιουργούν νέα επιχειρηματικά μοντέλα. Χτίζοντας κάτι που δεν υπήρξε πριν. Καθώς αναζητούν  τον βέλτιστο τρόπο λειτουργίας τους σε αχαρτογράφητα νερά, μέσα από συγκεκριμένα frameworks και με έλλειψη πόρων δημιουργούν αξία.

Ας δούμε τώρα τι λέει η κυβέρνηση σε σχέσει με τους δανειστές. Εδώ υπάρχει ένα χρέος μη βιώσιμο, και για να πάμε παρακάτω πρέπει να υπάρξουν χρήματα και να γίνουν αναδιαρθρώσει έτσι ώστε να δημιουργηθεί ένα βιώσιμο οικονομικό μοντέλο ανάπτυξης.

Και αυτό γιατί το μοντέλο του μνημονίου μας έφερε σε αδιέξοδο με ευθύνη των δανειστών. Έτσι ως ύστατο όπλο διαπραγμάτευσης βάζει το θέμα σε συνθήκες άμεσης δημοκρατίας, ζητάει από τον λαό να αποφασίσει μέσο του δημοψηφίσματος. Η πρόταση που κάνει μιλάει στο συναισθηματικό κόσμο της κοινωνίας (Why), μιλώντας για «αξιοπρέπεια». Από την άλλη οι δανειστές απαντάνε με το (What) φοβίζοντας μέσο της χρηματοοικονομικής ασφυξίας, και της απειλείς εξόδου και πλήρεις απομόνωσης.

Άρα το «όχι» απαντάει ότι δεν θέλουμε ένα μνημόνιο 3 που δεν έχει μείωση του χρέους και χρήματα για ανάπτυξη, αλλά μόνο αναδιαρθρώσεις για να πληρώνουμε το χρέος.  Το «ναι» λέει ότι θέλω να συνεχίσω σε ότι υπάρχει μέχρι σήμερα.

Το νέο και καινοτόμο θα έρθει μόνο αν αλλάξουμε τα πράγματα, απαντώντας στις πραγματικές ανάγκες τις κοινωνίας, γιατί θέλουμε δικαίωμα στην ζωή, την εργασία στην δημιουργικότητα.  Το πώς δεν υπάρχει άλλος τρόπος παρά μόνο μέσα από την εξερεύνηση του άγνωστου, για να δημιουργήσουμε κάτι που θα είναι καλύτερο με εργαλεία και μεθοδολογίες που μας επιτρέπουν κάτι τέτοιο.

Να γιατί κατά την γνώμη μου οι πρωτοπορίες και συγκεκριμένα των startupers πρέπει να είναι με το διαφορετικό, γιατί ξέρουν καλά ότι μόνο όταν είμαστε εκτός του confort zone, θα κάνουμε πράγματα που θα είναι καινοτόμα. Με αυτό το όραμα ο Obama μίλησε για το startup nation.  Άρα το «ναι» στο μνημόνιο είναι και «ναι» στο παλαιό σε αυτό που μας έφερε εδώ, και κατά την γνώμη μου είναι η αδράνεια της συντήρησης.

Σε συνθήκες άμεσης δημοκρατίας η απάντηση είναι δεδομένη και η κοινωνία αποφασίζει, άρα ο λαός έχει αυτό που του αξίζει.

«Η συγκρότηση ενός λαού σε πολιτική κοινωνία δεν είναι δεδομένη, δεν είναι κάτι που χαρίζεται, αλλά κάτι που δημιουργείται. Μπορούμε απλώς να διαπιστώσουμε ότι, όταν απουσιάζει μια τέτοια δημιουργία, τα χαρακτηριστικά της προηγούμενης κατάστασης διατηρούνται ή αλλάζουν μόνο μορφή.»  μας λέει ο Καστοριάδης .

Γιατί το όχι μπορεί να αλλάξει το ρου της ιστορίας;

Γιατί μετά οι δανειστές θα πρέπει να απαντήσουν στις κοινωνίες τους το γιατί (Why) ένας λαός λέει όχι. Ενώ από την άλλη οι αγορές θα ξεκινήσουν ένα γαϊτανάκι για να φάνε τον επόμενο αδύναμο κρίκο. Αυτό φοβάται πολύ η κυρίαρχη συντηρητική αντίληψη, ξέροντας τι συνέβη το 2007, το πρόβλημα σε ένα παγκοσμιοποιημένο σύστημα είναι ότι δεν ξέρεις που και ποιος θα σκάσει. Για αυτό γινόμαστε τόσο σημαντική, εμείς μια ασήμαντη πολύ μικρή οικονομία. Η αντιδράσεις  των αγορών δεν θα είναι ακαριαίες, θέλουν κάποιο χρόνο, άρα η θα κάνουν πίσω ή δεν θα ξέρουν πως να απορροφήσουν τις παρενέργειες από την ελληνική χρεωκοπία.

Άκουγα τον Αμερικάνο κυβερνητικό εκπρόσωπο  που έλεγε ότι δεν επηρεάστηκαν οι αγορές από τα τεκταινόμενα, και ότι αυτοί δεν είναι εκτεθειμένη άμεσα με αυτό που θα συμβεί στην Ελλάδα, μου θύμισε τον Αλογοσκούφη που έλεγε ότι η Ελλάδα είναι θωρακισμένη στην χρηματοοικονομικη κρίση που συνέβη στην Αμερική.

Θέλω να κλείσω με ένα ποίημα του Μ. Αναγωστάκη  «Η απόφαση» γιατί ο καθένας μας πρέπει να πάρει θέση σε αυτή την ρήξη που έχει γίνει.

Ελπίζω ότι καλύτερες μέρες θα έρθουν. #greferendum

 

AirBnB ένα case study για τα Peer2Peer Business Model

Σε μια προσπάθεια να διερευνήσω και να διατυπώσω, την δυναμική που υπάρχει πίσω από τα επιχειρηματικά μοντέλα ως το κλειδί για την δημιουργία εφαρμοσμένης καινοτομία, ξεκινάω μια σειρά από casy study που θα αναλύσω τους μηχανισμούς που υπάρχουν πίσω από αυτά. Με τον όρο επιχειρηματικό μοντέλο πρακτικά μιλάμε για την διαδικασία αποτύπωσης του πώς δημιουργείται, διανέμεται και συλλαμβάνεται  η αξία που παρέχει ένα προϊόν ή υπηρεσία.
Τα επιχειρηματικά μοντέλα έχουν τέσσερις διαστάσεις που θα μπορούσαμε να τις συνοψίσουμε στα: Ποιος, Τι, Πώς και Αξία. Αναλυτικότερα πρέπει να απαντήσουμε :

Ποιος είναι ο πελάτες;
Τι του προσφέρουμε;
Πως δημιουργούμε την αξία που του προσφέρουμε;
(Αξίας) Πώς δημιουργούνται τα έσοδα;

airbnb

airbnb

To Airbnb είναι μια ψηφιακή πλατφόρμα όπου μπορεί κάποιος να βάλει προς ενοικίαση το σπίτι του για βραχυχρόνια διάστημα από μια μέρα,μια εβδομάδα κλπ, για χρήση ολιγοήμερων διακοπών, ενώ παράλληλα δίνει την δυνατότητα σε κάποιον που θέλει να ταξιδέψει σε αυτή την περιοχή να βρει καταλύματα με χαμηλότερο κόστος από ένα ξενοδοχείο, ή με ανέσεις που είναι πολύ περισσότερες από αυτές που θα είχε σε ένα ξενοδοχείο για το ίδιο αντίτιμο.

 

Το airbnb είναι μια αγορά βραχυχρόνιων ενοικιάσεων (marketplace) όπου μπορεί κάποιος είτε να βάλει είτε να βρει κατάλυμα.

Γιατί το σύστημα αυτό είναι peer2peer;

Είναι μια συναλλαγή μέσω μιας υπηρεσίας όπου ο αγοραστής μπορεί να είναι και πωλητής. Άρα αυτός που συμμετέχει μπορεί να έχει είτε έναν είτε και τους δύο ρόλους. Η έννοια της βραχυχρόνιας φιλοξενίας, ή της ανταλλαγής κατοικιών είναι μια όχι καινούρια λύση που υπάρχει εδώ και πολλά χρόνια. Μετά τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο, παιδιά από την Ευρώπη που είχαν χάσει τους γονείς τους φιλοξενούνταν σε σπίτια ή κατασκηνώσεις στην Αμερική για διακοπές το καλοκαίρι. Κατά καιρούς το έχουμε δει και στην Ελλάδα, με παιδιά από διάφορες χώρες που ήταν σε πόλεμο. Επίσης βλέπουμε την φιλοξενία ανθρώπων από διάφορα μέρη όπου πηγαίνουν σε μια περιοχή για να βοηθήσουν σε ένα έργο ενώ παράλληλα κάνουν και τις διακοπές τους. Προκειται για κοινωνική συμπεριφορά που βασίζεται στην ενσυναίσθηση στην ανάγκη να κατανοήσουμε τους άλλους ανθρώπους, τον πολιτισμό τους, στις συνήθειες τους. Εδώ βρίσκεται και η βαθύτερη ανάγκη, αυτό που λέμε «γιατί» το κάνει κάποιος. Πριν γυρίσουμε στο επιχειρηματικό μοντέλο, ας αναλύσουμε λίγο ακόμα τα κίνητρα, και το πλαίσιο. Η κοινωνική συμπεριφορά της ενσυναίσθησης προκύπτει  είτε ως μια ιδιαίτερα αυξημένη κοινωνική αντίληψη, είτε ως μηχανισμός κοινωνικής ισορροπίας σε μια πολύ δύσκολη ή βίαιη κατάσταση όπως ο πόλεμος. Είναι  γνωστό ότι καμία κοινωνική αλλαγή δεν έχει συμβεί αν δεν υπάρχει μια κρίσιμη κοινωνική μάζα.  Η χρηματοοικονομική κρίση του 2007 έθεσε σε μαζικότερη λειτουργία την ενσυναίσθηση στις προηγμένες χώρες του πρώτου κόσμου. Επειδή μαζικά πολύ άνθρωποι έχασαν τις δουλειές τους, ενώ λόγο της ύφεσης και της μεγάλης ανεργίας οι νέοι έχουν μια διαφορετική αντίληψη για τα πράγματα, εδώ βλέπουμε να ξεκινάει μια μαζικότερη λογική για αυτό που λέμε συνεργατικό τρόπο ζωής. Επίσης θα πρέπει να επισημάνουμε ότι η ανάπτυξη του Internet αλλά και των smartphones δημιούργησαν ένα εξαιρετικό περιβάλουν για να αναπτυχθεί μια ψηφιακή υπηρεσία που θα έδινε απάντηση στην βαθύτερη ανθρώπινη ανάγκη, και για να το πούμε διαφορετικά παρέχοντας την δυνατότητα σε κάποιων να εκμεταλλευτεί έναν οικονομικά αδρανή πόρο, όπως ήταν το σπίτι που έχει στην  ιδιοκτησία του, για να κερδίσει κάποια χρήματα από αυτό. Από την άλλη δίνοντας την ευκαιρία σε αυτόν που λαμβάνει την υπηρεσία να έχει πολλές και ενδιαφέρουσες προσφορές. Αυτό που πρακτικά συμβαίνει είναι πολύ ενδιαφέρον, γιατί ένα νέο επιχειρηματικό μοντέλο ξεκινάει μέσα από την  δυνατότητα να δημιουργηθεί μια κοινότητα ανθρώπων, που έχουν μια συναλλαγές μέσω της αξίας που δημιουργείται από την δυνατότητα χρήσης ενός συστήματος, που βοηθάει στην διαδικασία παροχής και διαχείρισης της. Επίσης είναι σημαντικό να διαπιστώσουμε ότι πρακτικά έχουμε ένα διαφορετικό τρόπο διάρθρωσης της παραγωγής, που διαφοροποιείται από τα μοντέλα παραγωγής, όπως τα γνωρίσαμε μέχρι τώρα.:

α) Ο καταναλωτής μπορεί να είναι ταυτόχρονα και παραγωγός μέσα στην διαδικασία παραγωγής.

β) Αδρανής οικονομικοί πόροι ενσωματώνονται στην οικονομική δραστηριότητα.

γ)Τα υλικά αγαθά όπως οι υποδομές μετατρέπονται σε υπηρεσίες μεταβάλλοντας την αντίληψη για την ιδιοκτησία αυτών.

Οι τρεις αυτοί παράγοντες αποτελούν ριζική αλλαγή στην διάρθρωση της οικονομικής δραστηριότητας.

Νομίζω ότι ήρθε η ώρα να αναλύσουμε το επιχειρηματικό μοντέλο του Airbnb, δηλαδή πως δημιουργεί, διανέμει και συλλαμβάνει την αξία που προσφέρει.  Το πρώτο ερώτημα που πρέπει να απαντήσουμε είναι ποιος είναι ο πελάτης; Στην προκειμένη περίπτωση επειδή έχουμε για πλατφόρμα συναλλαγή έχουμε δύο βασικούς και διακριτούς πελάτες, των πάροχο της υπηρεσίας οικοδεσπότης (αυτός που ενοικιάζει το σπίτι του) και τον επισκέπτη (αυτός που χρησιμοποιεί το σπίτι για διακοπές).  Στην ερώτηση τι του προσφέρουμε; Υπάρχουν δύο ξεχωριστές προτάσεις για τον κάθε ένα ξεχωριστά (Vaule Propotition).

Για τον επισκέπτη:

-«Γίνει πολίτης του κόσμου» ταξίδεψε και νιώσε σαν στο σπίτι σου.

-Νιώσε μια μοναδική κοινωνική και πολιτισμική εμπειρία.

Για τον οικοδεσπότη:

-Η πλατφόρμα μπορεί να σας εξασφαλίσει ασφαλής συναλλαγές.

-Σας προσφέρει ασφάλιση του ακινήτου σας.

-Δημιουργήστε ελκυστικές προσφορές και κερδίστε έχτρα χρήματα από τον διαθέσιμο χώρο που δεν χρησιμοποιείται

Τα κανάλια διανομής της υπηρεσίας είναι ο διαδικτυακός τόπος της πλατφόρμας αλλά και εφαρμογές κινητού, μέσω των κοινωνικών δικτύων. Μέσω PR και  word of mouth.

Πελατειακές σχέσεις (customer relationship): Εμπιστοσύνη, Αίσθηση κοινότητας, μέσα από online και offline εκδηλώσεις.

Έσοδα: Προμήθεια επί της ενοικίασης, 3% από τον Οικοδεσπότη και 6-12% από τον Επισκέπτη.

Κρίσιμοι Πόροι: Ανάπτυξη και συντήρηση πλατφόρμας, Video και φωτογραφίες, Δημιουργία κοινότητας.

Κυριότερες Δραστηριότητες: Ανάπτυξη και συντήρηση πλατφόρμας, Video και φωτογραφίες, Δημιουργία κοινότητας.

Κρίσιμες Συνεργασίες: Οικοδεσπότες, Φωτογράφοι, Επενδυτές.

Διάρθρωση κόστους: Κόστος υποδομής, Marketing, Ανάπτυξης, Πωλήσεων. 

Ας δούμε και το Business Model Canvas για το airbnb

Προτού δούμε το airbnb σε αριθμούς, θα ήθελα να δούμε πώς καταφέρνει να δημιουργήσει αυτή την αξία; Προφανώς επενδύοντας στην κοινότητα των ανθρώπων που το χρησιμοποιούν. Το γιατί οι άνθρωποι έχουν την ανάγκη το αναλύσαμε νωρίτερα, τώρα στο πώς το βασικό στοιχείο είναι η εμπιστοσύνη. Κάνει δράσης online και offline για να αναπτύξει την εμπιστοσύνη και αξιοπιστία. Από το 12 που έπληξε ο τυφώνας katrina την Νέα Υόρκη ξεκίνησε ένα πρόγραμμα για φυσικές καταστροφές όπου ζητάει από τους Οικοδεσπότες να φιλοξενήσουν δωρεάν ανθρώπους που το έχουν ανάγκη! Το Φεβρουάριο του 14 το πρόγραμμα ενεργοποιήθηκε για τον σεισμό της Κεφαλλονιάς όπου το airbnb ζήτησε από τους ιδιοκτήτες του δικτύου του στο νησί που δεν είχαν πάθει ζημιές να δώσουν δωρεάν για χρήση τα σπίτια τους σε αυτούς που το είχαν ανάγκη.  Πέρα από τις περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης  η υπηρεσία ζητάει από τους χρήστες της να μοιραστούν τις ταξιδιωτικές τους εμπειρίες.

Μια άλλη τακτική που ακολουθήθηκε για την ανάπτυξη του δικτύου τους ήταν στρατηγικές growthhacking.

Το αποτέλεσμα η εταιρία μέχρι σήμερα έχει σηκώσει 795 εκατομμύρια από 20 επενδυτικά σχήματα έχει εξαγοράσει επτά εταιρίες και αξιολογείτε στα 20 δισεκατομμύρια η αξία της, ενώ απασχολεί 2675 υπαλλήλους.

Τι γίνεται με την αγορά του τουρισμού? Πόσο ανατρεπτικό είναι αυτό που συμβαίνει; Θα διδάσκουμε τα παιδιά μας για τα επαγγέλματα που χάνονται, ο καστανάς, ο γανωματής, ο γαλατάς, και ο έχων τουριστική μονάδα? Μάλλον θα ήταν υπερβολή κάτι τέτοιο αλλά το σίγουρο είναι ότι θα πρέπει να κάνουν πολλά οι επιχειρηματίες που θα θέλουν να επιβιώσουν σε αυτή την παρά πολύ ανταγωνιστική αγορά. Προφανώς υπάρχει χώρος για πολλές και διαφορετικές προσεγγίσεις. Τι γίνεται με το θέμα της νομοθετικής λειτουργίας έτσι ώστε τα κράτη να μην χάνουν το φόρο από το εισόδημα που δημιουργείτε, αλλά και με το ρυθμιστικό πλαίσιο που θα πρέπει να διέπει τις νέες διαδικασίες. Σε παγκόσμιο επίπεδο υπάρχει μια μεγάλη συζήτηση για αυτά τα θέματα.

Πέρα από τα μεγάλα νούμερα αυτό που έχει αξία είναι να συνειδητοποιήσουμε ότι σε ένα συνεχώς μεταβαλλόμενο περιβάλλον αυτό που θα πρέπει να κρατήσουμε είναι η δυναμική που δημιουργείτε μέσα από τα επιχειρηματικά μοντέλα peer2peer με βασικότερες διαστάσεις το «Τι» προσφέρουμε προς τους πελάτες και το με ποιον τρόπο θα δημιουργήσουμε έσοδά από την «Αξία» αυτού. Αν θελήσετε να μάθετε περισσότερα για αυτά και να πειραματιστείτε δημιουργώντας μια τέτοια υπηρεσία μείνετε συντονισμένοι γιατί το φθινόπωρο θα γίνει στην Αθήνα το πρώτο ελληνικό bootcamp για peer2peer startup.

 

 

MWC βλέποντας με άλλα μάτια την Βαρκελώνη

mwc15Την Δευτέρα 2/3 ξεκινάει η μεγαλύτερη παγκόσμια εκδήλωση για τεχνολογίες κινητών  GSMA Mobile World Congress, όπου πραγματοποιείται μια φορά τον χρόνο στην Βαρκελώνη φέτος με τον γενικό τίτλο  «The edge of innovation».Το ενδιαφέρον είναι πως και γιατί η Βαρκελώνη κατάφερε να διοργανώνει τόσο μεγάλα event? Αν θυμηθούμε πριν τους Ολυμπιακούς αγώνες στην Αθήνα η πόλη που τους διοργάνωσε ήταν η Βαρκελώνη. Ωραία, άρα είχε λόγο των αγώνων μια υποδομή είχε την ευκαιρία να την δουν πολλοί άνθρωποι και αυτό συντέλεσε στην επιτυχία. Πρακτικά όχι, δημιούργησαν ένα αναπτυξιακό πλάνο υποδομών, από 00 ως 08. Νομίζω ότι είναι κάτι κάτι αντίστοιχο του «business as usual» κρατικοδίαιτης ανάπτυξης υποδομών για έργα που δεν θα έχουν πραγματικό αντίκτυπο στην κοινωνία (θυμηθείτε ότι η ανάπτυξη του real estate, πριν το 08 είχε φτάσει σε δυσθεώρητα ύψη). Το ενδιαφέρων ήταν ότι  μεσούσης της κρίση του 08  η Βαρκελώνη αποφάσισε να στηρίξει ένα από τα μεγαλύτερα προγράμματα αστικής ανάπλασης στην Ευρώπη,22@Barcelona  στο Poblenou όπου έκανε στοχευμένες παρεμβάσεις σε μια περιοχή από 115 οικοδομικών τετραγώνων. Το ενδιαφέρον δεν βρίσκεται στην κλίμακα της παρέμβασης, που είναι μεγάλη αλλά στο μείγμα και την ποιότητα δράσεων που αποφάσισαν να φέρουν στην περιοχή. (Ανάπτυξη υποδομών, κίνητρα για να έρθουν εκπαιδευτικές και ερευνητικής δραστηριότητες στην περιοχή, ανάπτυξη αστικού ιστού με κατοικίες, δημιουργία δικτύων καινοτομίας και νεωτερικότητας).
Σε αυτό το σημείο βρίσκεται η διαφορά. Μέσα από τις πολιτικές αυτές και την κοινωνικοικονομική συγκυρία η Βαρκελώνη αναδεικνύεται ως η πόλη που φέρνει την εφαρμοσμένη καινοτομία στην καρδία της και μέσα από αυτή την λειτουργία δημιουργούνται πολλές αλυσίδες από μικρο αξίες που δίνουν ζωή στους κατοίκους της πόλης.  
  • Πρακτικά μέσα σε αυτή την περιοχή υπάρχουν 10 πανεπιστήμια.
  • Eπιχειρηματιά θεματικά clusters σε :
    • ενέργεια,
    • πληροφορική,
    • επικοινωνία,
    • βιοτεχνολογία,
  • Eρευνητικά κέντρα.
  • Σύγχρονες κατοικίες για φοιτητές. αλλά και εργαζόμενους.

Το νέο μείγμα οικιστικής ανάπτυξης  βασίζεται σε μια διαδικασία ανάπτυξης ενός τριπλού έλικα :  Ακαδημίας, Παραγωγής και Κράτους, δημιουργείτε μια μόχλευση  για ενσωμάτωση γνώσης και παραγωγή εφαρμοσμένης καινοτομίας όπου βοηθάει στην αύξηση της αξία που παράγετε από τους οργανισμούς, εταιρίες και ανθρώπους που εμπλέκονται στην περιοχή καινοτομίας (innovation district). Νομίζω πέρα από τους  αριθμός για το πόσες θέσεις εργασίας έχουν αναπτυχθεί, τον αριθμό των επιχειρήσεων.κλπ, σύντομα θα δούμε και ποιοτικά χαρακτηριστικά αυτής της προσπάθειας. Δηλαδή δημιουργία αξίας από την ένταση γνώσεις και όχι κεφαλαίου σε μια πιο ισορροπημένη ζωή.  

Δεν είναι τυχαίο που η Βαρκελώνη εξελέγη πρώτη μέσα από 58 πόλης ως η πρώτη ευρωπαϊκή πρωτεύουσα καινοτομίας 
  1. Τα πλεονεκτήματα από την λειτουργία εκθέσεων αυτής τις κλίμακα. Πέρα από τα άμεσα χρήματα που αφήνει στην πόλη,.
  2. Ενισχύει και ενδυναμώνει το δίκτυο καινοτομίας της πόλης.
  3. Δημιουργεί ευκαιρίες για δουλειές ή συνεργασίες.
  4. Μεταφέρει τεχνογνωσία τους νέους επαγγελματίες .
barcelona_fabcity
Και τώρα τα επόμενο βήμα η μεταφορά από σημειακές παρέμβαση σε παράμεσης μεγαλύτερης κλίμακας. από το FabLab FabCity  η ανάπτυξη του 3dprinting και του IoT θα ανοίξει μια νέα ευκαιρία για τα επόμενα 4-5 χρόνια. θα ήθελα να δώ και στην Ελλάδα κάτι να κάνουμε, γιατί μέχρι τώρα ενώ αναλύουμε τα πράγματα δεν καταφέρνουμε να τα αφομοιώσουμε δημιουργικά προς όφελος της κοινωνίας μας, απλά τα αναπαράγουμε με κακή εκτέλεση και αυτός είναι ο βασικός λόγος γιατί όλα προχωράνε πολύ αργά στο ελληνικό startup οικοσύστημα.
Ελπίζω ότι και οι ελληνικές ζώνες καινοτομίας θα είναι η πεμπτουσία για να εκμεταλλευτούμε παγκόσμια συνέδρια, για την ανάδειξη του τόπου αλλά και των ικανών ανθρώπων που έχει.

Καινοτομία και επιχειρηματική βιωσιμότητα.

Όπως γίνεται κάθε χρόνια όταν τελειώνει ένας χρόνος και ξεκινάει ένας νέος να θέλουμε να κάνουμε ένα απολογισμός για το τι κάναμε στην χρονιά του πέρασε. Θα ήθελα να καταθέσω την γνώμη μου για ένα θέμα που τα τελευταία χρόνια διαρκώς προσπαθώ να το διαφωτίσω. Αφορά το τρίπτυχο καινοτομία, επιχειρηματικότητα, βιωσιμότητα. Στο 2014 ξεκινήσαμε και τρέξαμε δύο εργαστήρια σχετικά με το θέμα «Επιχειρηματικά μοντέλα βιώσιμη ανάπτυξη». Προσπαθώντας να διερευνήσουμε και να φωτίσουμε το θέμα πώς μπορούμε κάνουμε πράγματα που θα είναι βιώσιμα:

Business model and sustainability workshop

Business model and sustainability workshop

 

Ξεκινώντας από την αρχή: Επιχειρηματικό μοντέλο είναι ένα η διαδικασία αποτύπωσης, δημιουργίας, διανομής και σύλληψης της αξίας που παρέχει ένα προϊόν ή υπηρεσία. Προσπαθώντας να διερευνήσουμε ποια είναι εκείνα τα χαρακτηριστικά που θα μπορούσαν να κάνουν ένα επιχειρηματικό μοντέλο καινοτόμο; Θα μπορούσαμε να τα ταξινομήσουμε σε τέσσερις βασικές ανεξάρτητες κατηγορίες όπου το νέο μοντέλο θα μπορούσε να είναι είτε μια η περισσότερες από αυτές.

  1. Καινοτομία στην παραγόμενη αξία : Τι καλύτερη πρόταση αξίας έχει η προσφορά μας είτε για ένα υπάρχον είτε για ένα καινούργιο πρόβλημα;
  2. Αρχιτεκτονική καινοτομία: Πώς επαναδημιουργείται η αλυσίδα αξίας για να προσφέρουμε μια νέα πρόταση αξίας;
  3. Καινοτομία στην ροή εσόδων: Αλλάζοντάς το μίγμα εσόδων όπου αυτό θα μπορούσε να δημιουργήσει για καλύτερη πρόταση αξίας.
  4. Καινοτομία στην κουλτούρα: Αλλάζοντάς το πλαίσιο που πραγματοποιούνται τα πράγματα μπορεί να αλλάξεις και την κουλτούρα και οπτική των ανθρώπων.

Μέσα από το εργαστήριο προσπαθήσαμε να αναδείξουμε:

  1. Την κατανόηση των επιχειρηματικών μοντέλων. (Μέσα από τα εννιά δομικά στοιχεία του BMC μπορεί να αποτυπώσει τόσο τις ενδοεπιχειρησιακές διαδικασίες  όσο και το περιβάλουν έξω από την επιχείρηση. Το πρώτο βασικό στοιχείο είναι η εστίαση, με γνώμονα την ποιότητα αναπτύσσουμε τον καμβά.  Το δεύτερο στοιχείο είναι η ταχύτητα και  ευελιξία  συνδέουμε τις δράσεις από τα δομικά στοιχεία  και κατανοούμε τις σχέσεις που δημιουργούνται. Τέλος το σημαντικότερο στοιχείο του καμβά είναι η κοινή γλώσσα που όλου οι συμμετέχοντες μιλάνε και κατανοούν με τον ίδιο τρόπο όλες τις απαντήσεις από τα δομικά στοιχεία του επιχειρηματικού μοντέλου).
  2. Δημιουργώντας εναλλακτικά πρωτότυπα «Πώς θα μπορούσε να είναι;» (Η λογική πίσω από αυτή την διαδικασία είναι να δούμε πόσα και πια θα είναι τα καινοτόμα χαρακτηριστικά που θα έχει το νέο μοντέλο, είτε στην αξία, είτε στην αρχιτεκτονική, είτε στα έσοδα. Δημιουργώντας πολλές πιθανές εκδοχές).
  3. Αξιολογείστε την δύναμή του κάθε σχεδίου. ( Αναζητώντας την καλύτερη για να την δοκιμάσουμε στην πράξη και βελτιστοποίηση της μέσω της Lean διαδικασίας)
  4. Παρουσίαση του μοντέλου. ( Σε κάθε εργαστήριο υπάρχει η διαδικασία αξιολόγησης της προσπάθειας της κάθε ομάδας).

 

Σκοπός μας είναι μέσα από παραδείγματα να βλέπουν οι άνθρωποι πως και γιατί αξίζει κάποιος να κάνει χρήση των νέων εργαλείων ανάπτυξης επιχειρηματικών αποφάσεων. Στο πρώτο εργαστήριο αντιμετωπίσαμε το μοντέλο του open innovation  με την περίπτωση του Lego Idea μια ενδιαφέρουσας αντιμετώπιση για ανάπτυξη, ενός μοντέλου συν-δημιουργίας  όπου οι καταναλωτές γίνονται σχεδιαστές των νέων προϊόντων της εταιρίας. Ενώ στο δεύτερο εργαστήριο αντιμετωπίσαμε το μοντέλο ανάπτυξης αγοράς δύο μερών. (marketplaces) όπου αναπτύσσεις τόσο τους παραγωγούς ή προμηθευτές και από την άλλη τους καταναλωτές, ή χρήστες των προϊόντων ή υπηρεσιών που παρέχουν οι παραγωγοί ή προμηθευτές.  Αν και είναι ένα από τα κλασικότερα επιχειρηματικά μοντέλα, πολλά τεχνολογικά startup το κάνουν χρήση είτε για να ορθολογικοποιήσουν μια αγορά είτε να δημιουργήσουν μια νέα. Ο λόγος επιλογής του συγκεκριμένου μοντέλου έγινε για να για αναδείξουμε  τα peer2peer μοντέλα που μπορούν αν δημιουργηθούν μέσα από την συνεργατική οικονομία. Η προσέγγισης του μοντέλου αγορά δύο μερών έγινε  με την ανάλυση της πρόκλησης πιο είναι το επιχειρηματικό μοντέλο πίσω από το Taxibeat; Πώς θα πρέπει να κινηθεί μετά τον ερχομό του Uber στην Ελλάδα.

Σχεδόν πριν από πέντε χρόνια ξεκινήσαμε το πρώτο συνεργατικό χώρο στην Ελλάδα όπου σχεδόν όλη η startup σκηνή πέρασε από εκεί. Τώρα εδώ και πέντε μήνες έχω ετοιμάσει το επόμενο βήμα με ένα νέο επιχειρηματικό μοντέλο «Συνεργατικής καινοτομίας», ανήκει  στα μοντέλα open innovation, όπου αν και ο νονός του νέου Business model δεν είμαι εγώ, αλλά μια φίλη το νέο μοντέλο του «CoLab v2.0» είναι καινοτόμο τόσο στην πρόταση αξίας που θα υποστηρίξει, όσο στην αρχιτεκτονική του αλλά και στο μίγμα εσόδων θα είναι αρκετά διαφορετικό από ανάλογα εγχειρήματα, σε διεθνές επίπεδο και αν δεν καταφέρω να το υλοποιήσω μέσα στους επόμενους λίγους μήνες, θα το αναλύσω αρκετά για να μπορεί να το υλοποίηση κάποιος άλλος μια που τα επιχειρηματικά μοντέλα είναι creative common. Πρακτικά αυτό που μετράει δεν είναι το μοντέλο αλλά η υλοποίηση του.

Το business model canvas είναι ένα στρατηγικό εργαλείο που μπορεί αν βοηθήσει στην αναπτύξει είτε ενδοεπιχειρησιακή καινοτομίας είτε να το χρησιμοποιήσει σε μια startup για να δημιουργήσει του επιχειρηματικό της μοντέλο.  Χρόνια πολλά! μια που σήμερα είναι η τελευταία μέρα του 2014.